Vranje - Povodom niza izjava koje je Aleksandar Vučić dao u javnosti u poslednjih nekoliko dana, a u kojima je u više navrata pominjao Srpsku pravoslavnu crkvu u Crnoj Gori, litije 2020. godine i slično, oglasila se Mitropolija crnogorsko-primorska.
Saopštenje prenosimo u celosti.
"Uz razumijevanje njegove kritike zabrinjavajućeg i sramotnog odsustva saosjećanja pokazanog od strane Ministarstva vanjskih poslova Crne Gore prema stradanju srpskog naroda u akciji Oluja, slanjem predstavnika naše zemlje na proslavu obilježavanja godišnjice tog etničkog čišćenja, osjećamo pastirsku obavezu da reagujemo na neka politička tumačenja crkvenih tema, ostavljajući one političke i ideološke teme političarima i ideolozima.
Velika je šteta po crkveno i narodno jedinstvo, sa pozicije predsjednika Srbije mahati vrlo neodređenim kritikama na račun Crkve, pominjući, u istom dahu i u gotovo istoj rečenici da smo u Crkvi imali ideje koje su opake i opasne, pa na to dodavati kako su neki pokušali da prave Pravoslavnu Crkvu u Crnoj Gori, a da su te neke patrijarh Irinej i vladike osujetili tako što su na vrijeme osjetili o čemu se radi!
Ako ovome dodamo i Vučićevu izjavu kako su litije u CG počele kada su htjeli pravoslavnu crkvu u CG, samo da izbrišu ono – srpska, onda nam se čini da ulazimo u zonu beskorisnih i štetnih nejasnoća, koje bi se mogle tolerisati nekom sa manje odgovornosti i značaja u javnosti, ali ne i predsjedniku Srbije.
Uz naše najbolje želje i molitve Bogu da politički lideri Srbije vrše svoj posao na napredak te države i njenih građana, i da, koliko je to u njihovoj moći, budu od pomoći i podrške svim Srbima, ma gdje da žive i rade, moramo podsjetiti da nemamo pozitivno iskustvo sa političkim usmjeravanjima i tumačenjima crkvenih djelatnosti. Niti je to posao koji političarima pripada, niti njihovo nepozvano miješanje u crkvene stvari donosi dobro državi i Crkvi.
U tom smislu, smatramo nedopustivim da se ove konfuzne a ipak glasne optužbe na račun opakih i opasnih ideja u Crkvi ponavljaju u kontinuitetu, i vrlo nezdravim da se one, po nekom pravilu, vezuju za vrijeme litija u Crnoj Gori 2020. godine, pa i da se nekim aluzijama, nedovršeno i netačno, usmjeravaju ka nekima koji su pokušali da prave nešto sa Crkvom u Crnoj Gori.
Istine radi, podsjećamo g. Vučića i širu javnost, da su upravo vjernici SPC u Crnoj Gori, odnosno njene četiri eparhije, arhijereji, sveštenstvo, monaštvo i vjerni narod (svi oni kao građani Crne Gore ili njihovi predstavnici i molitvenici pred Bogom), uz moralnu i duhovnu pomoć sveštenika i vjernika naše pomjesne Crkve svuda u svijetu – odbranili Crkvu od napada tadašnjeg crnogorskog političkog vrha na crkvenu imovinu i crkveni integritet. Braneći crkveno ime, identitet i imovinu, oni su samim tim odbranili i jedinstvo SPC. I to baš onako kako je trebalo: na pojavu koja se obrušila na građanska i vjerska prava naroda i sveštenstva, odgovoreno je istovremeno i građanski i duhovno.
Nijesmo dopustili ni tada da političari vode glavnu riječ, pa su vjerujući ljudi među političarima to ispravno razumjeli, a bilo je i onih kojima to nije bilo pravo. Cijenimo, da je bilo po željama i namjerama ovih drugih, snaga crkvenog otpora anticrkvenoj politici Mila Đukanovića ne bi bila tolika kolika je, uz Božiju pomoć, bila, niti bi imala dušu crkvenog pokreta koju je narod masovno prepoznao i podržao.
Dakle, neki koji su u Crnoj Gori radili protiv jedinstva Crkve, bolje reći – koji su imali takve namjere i ideje, jesu samo i jedino predstavnici ondašnjeg političkog rukovodstva Crne Gore, koji su u tu svrhu donijeli onaj neprimjereni i anticivilizacijski zakon, pred kraj 2019. godine. Treba reći da ih je u ovim najnovijim Vučićevim izjavama teško prepoznati, i da je vjerni narod sa sveštenstvom, u najmanju ruku, zbunjen ovakvim retroaktivnim tumačenjima razloga pokretanja litija 2020. godine.
Ti neki ne mogu, ni u najnespretnijim verbalnim aluzijama, imati veze sa vrhom SPC u Crnoj Gori, kako su to svojevremeno pojedini beogradski tabloidi pripisivali blaženopočivšem mitropolitu Amfilohiju, a za šta se nadamo da nijesu bile govorničke namjere predsjednika Vučića. Međutim, mi upravo reagujemo zato što izjave g. Vučića očigledno vrve od nejasnoća. A ako uvaženi predsjednik Srbije, nekim slučajem, permutuje ondašnje sinhronizovano djelovanje i rad arhijereja, sveštenstva i vjernog naroda u Crnoj Gori sa nepostojećim crkvenim separatizmom, podsjećamo ga da se radi o djelatnosti koja je, u organizacionom i djelatnom smislu, odlučujuće doprinijela uspješnom vođenju i okončanju molitvenog i protestnog litijskog podviga građana Crne Gore.
Ovaj i ovakav podvig je upravo i doprinio izmjeni nakaradnog Zakona o slobodi vjeroispovijesti ili uvjerenja i pravnom položaju vjerskih zajednica i potpisivanju Temeljnog ugovora između države Crne Gore i Srpske pravoslavne Crkve.
Ništa od ovoga nije napisano iz razloga da predsjedniku Srbije otežavamo politički rad, a još manje da mu se pravdamo.
Jer, niti jedno niti drugo ne bi bilo u skladu sa dostojanstvom Srpske pravoslavne Crkve, za čije se jedinstvo i slavu svesrdno žrtvovalo sveštenstvo i vjerni narod Crne Gore kroz svu istoriju, a naročito posljednjih decenija", piše u saopštenju mitropolije.
Najstarija u SPC
Mitropolija crnogorsko-primorska je eparhija Srpske pravoslavne crkve. Nadležni arhijerej je mitropolit Joanikije (Mićović). Sedište mitropolije se nalazi na Cetinju, dok je Saborna crkva u Podgorici. Osnovana je 1219. godine kao Zetska eparhija, od strane Svetog Save, prvog srpskog arhiepiskopa. Najstarija je eparhija SPC i jedina koja postoji bez prestanka i bez ikakvih prekida od sticanja autokefalnosti 1219. godine.
Evo šta je Vučić rekao
Beogradski mediji su ranije preneli da je Vučić u Mrkonjić Gradu, u RS, između ostalog kazao da "i u crkvi smo mi imali ideje koje su opake i opasne":
„Reč je o takozvanim policentričnim idejama, o federalizovanju i konfederalizovanju naše crkve, a sada u poslednje vreme čujete 'gle čuda' od istaknutih srpskih nacionalista, ideje o policentričnom srpstvu. To je smrt srpskog naroda, to je smrt srpske crkve. Kada su pokušali da prave pravoslavnu crkvu u Crnoj Gori, naše vladike su na vreme, a znam i za našeg patrijarha i za patrijarha Irineja, na vreme osetili o čemu se radi. Da su to uspeli, nikada nam više srpska crkva ne bi bila ono što je danas i ono što će uvek biti. Srpska crkva je ista ovde u Mrkonjiću, ista u Pirotu, ista u Sidneju, ista u Skoplju, ista u Frankfurtu, u Melburnu i na svakom drugom mestu na svetu. E, tako i mi moramo da znamo šta su nam vitalni nacionalni interesi."
Vučić je tokom posete RS, kako su preneli mediji, kazao i da "Crna Gora nas je četiri puta optužila za genocid".
„Došlo je do toga da se ljudi izjašnjavaju kao pravoslavci, ali nacionalno nisu Srbi. I mi moramo Republici Srpskoj da budemo zahvalni. Na teritoriji BiH je manje Srba nego u Crnoj Gori, a Crna Gora nas je četiri puta optužila za genocid, priznali su tzv. Kosovo, a Republika Srpska to nikada nije dala. Velika je razlika između onih koji vode ujedinjenu politiku u odnosu na one koji hoće da razbijaju integralističko jezgro srpskog naroda. Ne zaboravite da su litije krenule u Crnoj Gori kada su neki hteli da prave Pravoslavnu crkvu u Crnoj Gori, samo da izbrišu ono 'srpska'. I verujte mi da takve ideje i dalje postoje."
